Is Silicon Valley gevaarlijker dan IS?

Voorplaat van de uitzending “Schöne neue Welt”, bron: ZDF

16 augustus 2016. Is Silicon Valley gevaarlijker dan IS? Met andere woorden, kan Silicon Valley meer schade aanrichten dan IS? Deze vraag is niet alleen retorisch maar zeer zeker ook ironisch bedoeld.  Ik kijk bijna nooit meer tv. Het is slaapverwekkend of manipulatief of domweg treurig. Maar heel soms zit ik opeens klaarwakker voor de buis. Dat overkwam me bij een reportage die de Duitse journalist, Claus Kleber,  over Silicon Valley maakte. De arme man schrok zich een hoedje terwijl hij door het bruisende Silicon Valley werd geleid. Aan het eind van zijn reportage verzucht hij: ‘de wereld ziet er van buiten nog hetzelfde uit, maar van binnen begint alles in elkaar te storten’.

“Robots zullen straks de Pulitzer prijs winnen” Kevin Kelly, bron FD 13 augustus 2016

Het andere uiterste is een Amerikaan die afgelopen zaterdag in het ‘Financieele Dagblad’ stond: Kevin Kelly, drie jaar ouder dan de Duitser. Zijn betoog stroomt over van de peptalk en oneliners: ‘Zolang technologie een fractie meer verbetert aan ons leven dan zij vernietigt, is het goed,’ en ‘Elke keer als vooruitgang wordt geboekt in de robotica, de kunstmatige intelligentie of gentherapie, worden we gedwongen opnieuw in te schatten waar de mens nog goed voor is…’ Hij is in ieder geval overtuigd van zijn optimistische kijk op de toekomst.

Hoe anders vergaat het zijn generatiegenoot Claus Kleber. Die kreeg van een andere Amerikaan te horen, dat over vijf jaar een door algoritmes aangestuurde computer op de markt komt, die iedereen die diagnoses stelt of analyses maakt kan vervangen. Dat betreft met name artsen en juristen. De computer zou in staat zijn om binnen drie seconden drie miljoen pagina’s te doorvorsen. Daar kan geen hooggeleerde arts of rechtsgeleerde tegenop. Claus Kleber reageerde geschokt – hij besefte meteen dat daarmee de kern van de westerse middenklasse zou worden weggevaagd. De Amerikaan knikte instemmend, ‘En daarna zullen de internetmiljonairs hun kinderen met gewapende milities naar school moeten brengen, anders worden die door werkloze en rancuneuze artsen en juristen vermoord.’ Als iemand doodkalm zoiets tegen je zegt, wil je best een beetje onrustig worden.

Ook ik reageerde enigszins verontrust – ten slotte ben ik jurist. De volgende dag liep ik meteen naar mijn baas toe en vertelde hem dat hij mij over vijf jaar zou vervangen door een computer. Hij keek mij onaangedaan aan: ‘Nou dan moet je maar regelen dat jij die computer vult met juridische algoritmes – dan zit je aan de goede kant.’ Terwijl hij doorliep bleef ik beduusd achter. Geweldig. Zo’n baas wens je iedereen toe. En dat bedoel ik zeker niet ironisch…

Een aanrader dus: “Schöne neue Welt” van de Duitse zender ZDF