De virtuele toerist komt er

De virtuele toerist
‘A Journey in Other Worlds’, bron: antieke ansichtkaart (1894)

7 september 2016. De overheid koestert het toerisme ondanks er op bepaalde plekken in Nederland (zoals het propvolle centrum van Amsterdam) de nadelen ervan de positieve effecten dreigen te overtreffen. Lees hier over geklaag van menig grachtengordelbewoner. In ieder geval is de overheid erop gebrand om het toerisme verder te laten groeien. Dit komt niet alleen door de extra inkomsten vanwege de spendeerwoede van toeristen. Er is nog een belangrijke reden: de werkgelegenheid die het toerisme aan laagopgeleide Nederlanders biedt en dan heb ik het over beroepen als kelners, hotelmedewerkers, chauffeurs. Nu de banen van laagopgeleiden door een voortschrijdende automatisering en robotisering meer en meer onder druk komen te staan, fungeert het toerisme als een prima compensatie.

Maar…. met het voortschrijden van de digitalisering en dan vooral de ‘virtualisering’, kan het gebeuren dat de virtualisering een punt bereikt, waarbij een bezoek aan het buitenland volledig wordt nagebootst en zelfs ‘voelbaar’ en ‘ruikbaar’ gemaakt kan worden. Daarmee is de virtuele toerist geboren. Als hij door Rome loopt, dan voelt, hoort en ruikt hij Rome – en dat zonder reisstress, planningsdwang en (eventueel) tijdverschil. En het is allemaal onmiddellijk en dus op elk moment oproepbaar.

Een bijkomend voordeel is dat de virtuele toerist zijn toeristische ervaringen kan verrijken met uiteenlopende programma’s. Zo kan hij kiezen voor ‘regulier’ waarbij alles voorspelbaar afloopt, of voor ‘avontuurlijk’ waarbij hij op sleeptouw wordt genomen door ‘thrillseekers’ die hem meenemen naar de trendy highlights of juist duistere spelonken van een wereldstad. Of er stapt opeens een overdonderende mooie vrouw/man op hem af, die hem uitnodigt om samen uit eten te gaan. Maar wellicht wil de virtuele toerist veel liever op stap met een verteller, die alle boeiende verhalen over een stad of streek kent (waarbij de toerist zijn expliciete voorkeur kan opgeven: cultuur, historie of wat dan ook).

En hoe zit het dan met de werkgelegenheid? Die zal vooral te vinden zijn bij mensen die ‘algoritmes kunnen inkloppen’, programmeurs dus. Het is jammer voor de laagopgeleiden, want zij zullen waarschijnlijk niet in aanmerking komen voor dit soort banen. Wie wel blij zal zijn, is de grachtengordelbewoner. Hij ziet zijn rust spectaculair toenemen vanwege het wegblijven van de ‘fysieke toerist’. En daarna vindt hij zijn buurt vast saai, waarna hij een virtuele reis zal ‘boeken’. Daarmee is de cirkel rond…

Update 23 juli 2017. Het FD heeft het nu ook opgepakt. In dit artikel (let op: filtermuur) wordt het virtuele toerisme aangeprezen. We kunnen het ons nauwelijks voorstellen. Iedereen wil toch liever ‘echt’ reizen? Maar er zijn goede redenen waardoor virtueel reizen een goed vooruitzicht heeft. Denk bijvoorbeeld aan de toenemende drukte op populaire toeristische bestemmingen. Is dat dan nog genieten? Denk aan terrorisme. Of landen die betaalde quota’s instellen om de toeristische aanstorm te beteugelen, wat het reizen duurder zal maken.

NB tijdreizen wordt zo ook mogelijk: gewoon een virtuele reis ‘boeken’ naar het middeleeuwse Florence, bijvoorbeeld. Zie hier voor extra uitleg