De grote herverdeling is aangekondigd

16 mei 2015. Vandaag een interessant artikel in het FD gelezen waarin een hele fundamentele stelling wordt verkondigd, een hartenkreet van de auteur zo te zeggen. Dit in het aanschijn van de massa-exodus van vluchtelingen uit de Maghreb http://nl.wikipedia.org/wiki/Maghreb en de Levant http://nl.wikipedia.org/wiki/Levant. Het krantenartikel ‘Crisis rond immigratiestromen legt hypocrisie in Europa over gelijkheidsdenken bloot’ herhaalt in eerste instantie iets wat we de laatste maanden vaker horen, namelijk de verontwaardiging over de al dan niet vermeende ‘gigantische hypocrisie’ (zo de auteur) van Europa. Dit blijkbaar omdat Europa de mond vol heeft van de mensenrechten en tegelijkertijd hooguit in staat is tot symptoombestrijding. Geen nieuws dus. Wat mij niettemin wel trof was de link die de auteur legt tussen de ‘hypocrisie’ en de Europese middenklasse die haar welvaart (en daarmee haar bevoorrechte positie) weigert in te leven om de rest van de wereld een beter bestaan te bezorgen. Oftewel hij wil nivellering (en hoe) op mondiaal niveau. Op zich best een merkwaardig thema voor het FD.

Daarbij wordt ook nog eens gesuggereerd dat onze democratie de grote herverdeling tegenhoudt – de angst voor de ‘populistische partijen’ voorkomt dat andere politieke partijen zich inzetten voor de grote herverdeling. De auteur benadrukt dit met twee veelzeggende uitspraken: ‘Vrijer verkeer van personen over de grenzen heen zou de kansen van armere mensen nog sneller gelijk kunnen trekken dan de vrije handel, maar het verzet hiertegen is hevig.’ en ‘Inwoners van arme landen kunnen nu eenmaal niet stemmen in rijke landen’. Ten slotte wordt er een onverholen dreiging uitgesproken: ‘De wrok jegens de ontwikkelde economieën […] zou wel eens tot een uitbarsting kunnen komen.’ Met andere woorden ze komen halen wat ze toekomt.

Ik denk hier het mijne van (en kom er wellicht nog eens concreter op terug). Ik had al langer het vermoeden dat er mensen zijn die zo denken zoals Kenneth Rogoff (http://en.wikipedia.org/wiki/Kenneth_Rogoff), medewerker van het IMF en auteur van het artikel. In een grijs verleden heb ik Marcel van Dam (http://nl.wikipedia.org/wiki/Marcel_van_Dam) ook al eens horen klagen dat de behoudende middenklasse de ‘noodzakelijke en grote veranderingen’ (spreek: het afromen van haar eigen welvaart) blokkeert. Het lijkt mij in ieder geval nuttig dat de voorstanders van de Europese middenklasse nu weten wat hun tegenstanders werkelijk denken en vooral willen- met dank aan het FD. Om het op zijn Engels te zeggen: ‘out there in the dark people are preying on you’. Met deze wetenschap kunnen ze zich tenminste op tijd (?) verweren tegen een tot voor kort minder zichtbare en uitgesproken tegenstander.

Ten slotte nog iets wat ik ook interessant vond. Zoals wel vaker in dit soort betogen wordt – bijna obligaat – een sneer uitgedeeld naar ‘de lange Europese geschiedenis van uitbuitend kolonialisme’ en dat blijft altijd zonder weerwoord. Als iemand die het kolonialisme van nabij heeft meegemaakt, kan ik hieraan alleen maar het volgende toevoegen. Voor mij is het Europese kolonialisme niets anders dan wat de Romeinen met onze voorgangers uithaalden. Ze kwamen met bruut geweld en onderwierpen ons, maakten ons tot winstgewest, maar tegelijkertijd dienden ze ons een hoge dosis moderniteit (voor toenmalige begrippen) toe, legden wegen aan, bouwden steden, bruggen en havens, stimuleerden de handel en zorgden zo voor een fundament waarop wij (met vallen en opstaan) uiteindelijk onze civilisatie konden opbouwen. ‘Uitbuitend’ is ook al zo’n woord. Was het niet Hong Kong dat als een van de laatste kolonies de onafhankelijkheid kreeg? Volgens mij was het toen al een van de rijkste gebieden van de wereld – blijkbaar ondanks de uitbuitende Europeanen.

Zie hier het hele artikel zoals het door een andere bron (http://www.project-syndicate.org/) wordt weergegeven: http://www.project-syndicate.org/commentary/europe-immigration-inequality-by-kenneth-rogoff-2015-05/dutch